هدف گذاری در یادگیری

هدف گذاری در یادگیری

 هدف گذاری در یادگیری

تا به حال شده کلاسی رو شروع کنید و در وسط راه رها یش کنید؟

با به حال شده کاری انجام بدید که نمی دونید به کجا قراره برسه؟

چرا بیشتر تلاش های ما به نتیجه نمی رسه؟

چرا اکثر کارهایی که شروع می کنیم به آخر نمی رسه و در نیمه راه رها میشه؟

این مشکل اغلب آدم ها است که بی هدف زندگی می کنند. روز رو شب می کنند بدون اینکه به این سوال مهم جواب بدن:

من چه هدفی از زندگی ام دارم؟

غافل از اینکه هدف از زندگی، سپری کردن روز و شب نیست. این نیست که ببینیم فردا چه اتفاقی میفته و منتظر باشیم ماشین عمرمون کی و کجا متوقف میشه!؟

وقتی اتومبیلی بدون اینکه مقصد مشخصی داشته باشه، شروع به حرکت کنه چی میشه؟

یا اونقدر میره و میره تا سوختش تموم شه و یک جایی متوقف میشه و یا با اولین برخوردش به مانعی از حرکت باز می مونه. در هر صورت نتیجه ای جز هدر رفت سوخت و فرسودگی نخواهد داشت!

 

هدف مثل قله کوه می مونه که کوهنوردها رو به سمت خودش هم جهت می کنه. ممکنه مسیرها متفاوت باشه و هر کوهنوردی با برنامه ویژه ای در مسیر حرکت کنه. اما در نهایت، همه کوهنور ها می خواهند به قله برسند و هدف واحدی دارند.

هدف http://bekhanbeman.com
هدف

وقتی مشخص بشه که می خواهید به کجا برسید، دیگه خیلی راحت تر و دقیق تر می تونید برنامه ریزی کنید؛ وسایل مورد نیازتون رو فراهم کنید و زمان لازم رو تخمین بزنید.

یادگیری هم باید هدف داشته باشه.

ما مهندسانی هستیم که می خوتهیم دیوار یادگیری مون رو محکم بساریم. برای اینکه دیوار یادگیری محکمی داشته باشیم باید از اجر های ویژه ای استفاده کنیم. یکی از این اجر های ویژه، هدف گذاری است.

اگر هدفتون از رفتن به کلاس زبان، موفقیت در آزمون خاصی باشه، دیگه به خاطر فشرده بودن وقت و تکلیف های زیاد، خسته نمی شید. دیگه به بهانه هم کلاسی های ضعیف و یا جو بد کلاس، راهی رو که شروع کرده اید رها نمی کنید. دائم به هدفتون فکر می کنید و اینکه هر روز چند گام به هدفتون نزدیک تر شده اید.

اگر هدف از مطالعه کتابی، موفقیت در امتحان فردا باشه، خوب دیگه نباید انتظار داشت که اون مطالب تا ترم آینده هم در ذهن شما باقی مونده باشه! چون شما با هدف کوتاه مدتی مطالب رو مطالعه و یادسپاری کرده اید.

_ پس هدف ما می تونه بر کیفیت یادگیری هم تأثیر بگذاره؟

_ قطعا!

تاثیر هدف بر کیفیت یادگیری

  1. هرچه هدف گذاری دقیق تر و صحیح تر باشه، انگیزه و اشتیاق بیشتری در ما ایجا می شه و می تونیم راهی را که آغاز کرده ایم، بهتر، سریع تر و عمیق تر به پایان برسونیم.
  2. با داشتن هدف، تمرکز بیشتری بر یادگیری خواهیم داشت. به راحتی حواسمان پرت نمیشه و مطالبی که مطالعه می کنیم را بهتر درک خواهیم کرد.
  3. هرچه به هدف خود بیشتر بیندیشیم، توان درونی ما برای مبارزه با موانع یادگیری بیشتر خواهد شد و خستگی ناپذیر می شویم.
  4. هدفمندی، قدرت نه گفتن به کارهای غیر ضروری رو افزایش میده و باعث میشه از زمانمون بهتر استفاده کنیم.
  5. هرچه هدف در مسیر یادگیری پر رنگ تر باشه، برنامه ریزی دقیق تری به همراه داره و مسیر پیش رو، با جزئیات بیشتری مشخص خواهد شد. با این وجود سردرگمی و ابهام خود به خود ازبین خواهد رفت.

یک اشتباه بزرگ!

گاهی اوقات اگر از کسی بپرسیم چرا می خواهی زبان انگلیسی یادبگیری؟ در پاسخ می شنویم: چون زبان انگلیسی خیلی مهمه!

یا مثلا اگر بپرسیم چرا رانندگی یادمی گیرید؟ جواب می دهند: چون رانندگی خیلی مهمه!

باید توجه داشته باشیم اهمیت با هدف متفاوت است. هدف نقطه ای شفاف است که برای رسیدن به آن باید فعالیتی انجام دهیم. هرچند ممکن است از دید برخی اهمیتی نداشته باشد. از سوی دیگر، ممکن است کاری مهم باشد اما در مسیر اهداف ما نباشد. پس صرف اهمیت داشتن کاری نمی تونیم اون رو به عنوان هدف برای خودمون انتخاب کنیم.

چطور باید هدف گذاری کنیم؟

هدف گذاری ویژگی هایی دارد که حتما باید به آن ها توجه شود.

هدف باید دقیق و شفاف باشد.

کلی گویی و ابهام در هدف، نیروی لازم را برای طی مسیر ایجاد نمی کند و باعث سردرگمی بیشتر خواهد شد. مثلا اگر هدف شما از مطالعه کتاب « اثر مرکب» نوشته دارن هاردی، ایجاد تغییر در زندگی باشد، پس از خواندن کتاب هم تغییری حس نمی کنید. این هدف خیلی کلی و مبهم است. باید دقیقا و به صورت شفاف مشخص کنید تغییر قرار است در چه ابعادی از زندگی شما رخ دهد.

هدف باید در بازه زمانی مشخصی تعریف شود.

برای رسیدن به هدف باید مشخص شود در چه زمانی قراره این اتفاق بیفته. اگر قراره مقاله ای نوشته بشه باید برای انجام اون مدتی معین شه مثلا من تا دوهفته دیگه مقاله ام را می نویسم.

هدف گذاری باید متناسب باشرایط شما باشد.

در هدف گذاری به ویژه در مسیر یادگیری، لازم است هر شخصی متناسب با شرایط روحی، جسمی، مکانی و زمانی خودش هدفش رو مشخص کنه . بنا براین هدفی که توسط دیگران برای فردی نوشته شود، نمی تواند کاربردی باشد.

با توجه به این ویژگی ها چه خوبه که پیش از هر کاری یک «بیانیه هدف[۱]» برای خودمون  بنویسیم.

بیانیه هدف چیست؟

بیانیه هدفhttp://bekhanbeman.com
بیانیه هدف

پیش از شروع به یادگیری کاغذی داشته باشیم و هدف خودمون رو از این اقدام مشخص کنیم. چه بهتر که دفتری مشخص برای هدف گذاری هامون انتخاب کنیم تا به صورت مرتب و یکجا اهدافمون رو جمع آوری کنیم. با این کار، آسان تر می تونیم خودمون رو ارزیابی کنیم و میزان پایبندی به اهدافمون رو بسنجیم.

خوب بعدش؟

در بیانیه هدف به صورت دقیق و شفاف هدفمون رو از یادگیری ها مون ثبت می کنیم.

مثلا تصور کنید دانشجویان کارشناسی رشته روانشناسی هرکدام برای خود بیانیه هدفی تنظیم کرده اند تا مشخص کنند در آخر دوره  می خواهند به چه هدفی برسند؟

  • من می خواهم بعد از این چهار سال، مرکز مشاوره ای تاسیس کنم و برمسئله ازدواج و طلاق متمرکز شوم.
  • من می خواهم پس از پایان دوره کارشناسی، پاسخ این پرسشم را پیدا کنم که چطور با فرزندم ارتباط بهتری داشته باشم.
  • هدف من پس از طی این چهار سال، نوشتن کتابی در موضوع افسردگی و روش های مبارزه با ان است.

هرکدام از این سه نفر با هدف خاصی وارد این رشته شده اند. با اینکه دروس واحدی را می گذرانند اما هر کدام رویکرد متفاوتی خواهند داشت و به دنبال پاسخ خود خواهند بود.

با توجه به این سه مثال، ویژگی های بیانیه هدف ملموس تر میشه:

مختصر و کوتاه؛ دقیق و شفاف، متناسب با نیاز و شرایط فردی؛ در بازه زمانی مشخص و به دور از کلی گویی.

نکته اول: تمام تاثیر بیانیه هدف در این است که واقعی باشه نه رؤیایی! نیازی رو بر طرف کنه و قابل دستیابی باشه. اگر خیلی رویایی و آرمانی باشه، باعث نا امیدی میشه و تنگیزه انسان رو کم و کم تر می کنه. پس باید تا می تونید هدف های ارزشمند اما واقعی و در دسترس رو انتخاب کنید.

نکته دوم: بیانیه هدف می تونه متناسب با شرایط شما تغییر کنه. مثلا ممکنه در میانه راه متوجه شوید هدف گذاری شما اشتباه بوده و پاسخ گوی نیاز شما نیست. در اینجا لازمه بیانیه هدف را تغییر بدید و دوباره هدف گذاری کنید.

هدف قطب نمایی است که همواره در هر مسیری مقصد رو نشان میده و از گم شدن و انحراف و غفلت، دورمون می کنه! 

هدفhttp://bekhanbeman.com
هدف

[۱] اصطلاح بیانیه هدف برگرفته از مقالات استاد شعباتعلی

مقاله های مرتبط :

دیدگاه خود را بیان کنید :

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *